Қаржылық көрсеткіштердің жақсаруына байланысты «Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан компаниясы» АҚ рейтингі бойынша болжам «Позитивтік»-ке ауыстырылды

Қазақ

Негіздеме 

Болжамды қайта қарау біздің KEGOC-тың кредит төлеу қабілеттілігі көрсеткіштерінің 2016-2020жж. бекітілген жағымды тарифтердің және шығындарды тиімді басқарудың нәтижесінде  жақын арадағы 12 ай ішінде жақсаруы мүмкіндігіне көз қарасымыздың көрсеткіші болып табылады. Біз KEGOC-тың қарызды біртіндеп төлеуге және өтеуге қажетті  тұрақты операциялық ақшалай ағымды түрлендіруін жалғастырады деп күтеміз. Біз «FFO (айналымдағы қаржының  өзгеруіне дейінгі операциялық қызметтен түскен қаржы)/қарыз» 2016 ж. 26%-дан 2017 ж. 30% және 2018 ж. 33-35%-ға өседі деп болжаймыз. 

Сонымен қатар біз толық мемлекеттке тиесілі аналық компания-«Самұрық-Қазына» Ұлттық әл-ауқат қорына дивиденттер төлеу, қоланыстағы дивиденттік саясатқа сәйкес (бұрын таза кірістің орта есеппен 40%-ын құраған бірқалыпты төлемдермен салыстырғанда) – таза кірістің 100%-на дейін өсетінін атап өтеміз. Бұл, сонымен қатар күрделі қаржы шығындарының қажеттілігі алдағы бірнеше жылда теріс дискрециялық ақашалай ағымды түрлендіруге алып келеді. 

KEGOC-тың борыштық  портфелінің құрылымы өткен жылдардағы, еуро және долларлық кредиттерді қазақстандық рыногте шығарылған ұлттық валютадағы (теңге) ақшалай қаражатпен өтеу нәтижесінде біртіндеп өзгереді. 2017 жылғы 30 маусымдағы жай-күй бойынша борыштық портфельдің жартысына жуығы доллар және еурода болған, ал 2015 жылдың соңында олар 100%-ды құрады. Біз бұны соңына дейін болмаса да, валюта бағамының өзгеруінің теріс әсерінің қауіпін кемітетін позитивтік үрдіс ретінде бағалаймыз. Біз бұл қауіпті компанияның өзіндік кредит төлеу қабілеттілігінің сипатын бағалауымызда көрсетеміз (stand-alone credit profile-SACP) – «b+». 

Біз компанияның бизнес-тәуекелдер профилінің анықтылық жетпейтін және шығындардың толық әрі уақтылы өтелуіне кепілдік бермейтін тарифтік жүйемен шектелген деп есептейміз. Біздің ойымызша, бұл механизм тұтынушылар үшін тарифтерге шығындарды тоық қосуды қамтамасыз етпейді, ал реттеуші органның үкіметке бағыныштылығы бұл тәуекелдердің артуына жағдай жасайды, себебі тұрмыстық қызмет тарифтері мемлекет тарапынан әлеуметтік және макроэкономикалық саясат құралы ретінде қолданылады (мысалы, тарифтердің шектік деңгейін бекіту).

Рейтингтің өзгеруінің қысқаша негіздемесі: Қаржылық көрсеткіштердің жақсаруына байланысты «Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан компаниясы» АҚ рейтингі бойынша болжам «Позитивтік»-ке ауыстырылды; рейтинг «ВВ» деңгейінде расталды. 

Бірақ біз 2016-2020 жж.бекітілген ағымдағы тарифтер компанияға операциялық шығындарды, күрдделі қаржы шығындарын, қарыздарды біртіндеп төлеу және борыштық жүктемелердің қысқаруына қажетті ақшалай ағымды түрлендіруге мүмкіндік береді деп есептейміз. 

Біз KEGOC-ты мемлекетпен байланысты ұйым ретінде қарастырамыз (МБҰ). Қазір біз компанияның мемлекет тарапынан ерекше қолдау алуының «жоғары» мүмкіндігі бар деп есептейміз. Біз KEGOC-тың электроэнергетика саласындағы базалық инфрақұрылымдық қызметтердің монополиялық жеткізушісі ретіндегі стратегиялық маңыздылығын және жүйелік оператор мәртебесін ескере отырып, оның мемлекет үшін «маңызды рөлін» атап өтеміз. Біз жалпы алғанда Қазақстан Үкіметі әртүрлі МБҰ-ның салыстырмалы түрде жоғары борышқорлық жүктемесіне жол береді деп есептейміз; оларға «Самұрық-Қазына» Қоры арқылы көрсетілетін көмек механизмдері, басқа да қазақстандық МБҰ мысалында көріп отырғанымыздай  қиын және уақытты талап етеді. Сонымен қатар біз компания көрсеткіштеріне күтілгеннен жоғары дивиденттерің және тұрақты қысым көрсетулердің теріс әсерін жоққа шығара алмаймыз. 

Біздің негізгі сценарий келесі жорамалдармен анықталады: 

·жеткізілетін электр қуаты көлемінің 9%-ға орташа өсуі – 2017 жылы 43 кВт/сағ, бұл Ресейге экспорттаудың жоғарғы мәндерін көрсеткіші болып табылады; орташа көрсеткіш- 2018 жылы 41 кВт/сағ;

·компания түсімін және EBITDA өсуін ұстап тұратын реттеушінің шешіміне сәйкес электр қуатын жеткізудің орташа тарифтерін 2017, 2018 және 2019 жылдары 8%, 11% және 13%-ға өсіру;

·жаңа теңге девальвациясының болмауы;

·расталған инвестициялық бағдарламаға сәйкес, күрделі қаржы шығыны шамамен 2017 ж. 55 млрд.теңге, 2018 жылы 35 млрд. теңге және  2019 жылы 21 млрд.теңге; сонымен қатар біз күрделі қаржы шығындары кестесінің белгілі бір оралымдылығын атам өтеміз;

·дивиденттер таза кірістің 70-100%-құрайды (компанияның дивиденттік саясатымен қарастырылған деңгей). 

Осы жорамалдардың негізінде біз KEGOC-тың 2017-2018 жылдарға кредит төлеу қабілеттілігінің келесі сипаттамаларын анықтадық.

·«түзетілген FFO/қарыз» қатынасы -2017 жылы 30%–дан және 2018 жылы 33-35%-дан жоғары;

·EBITDA бойынша тиімділік – 40-45%. 

Рейтингтің өзгеруінің қысқаша негіздемесі: Қаржылық көрсеткіштердің жақсаруына байланысты «Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан компаниясы» АҚ рейтингі бойынша болжам «Позитивтік»-ке ауыстырылды; рейтинг «ВВ» деңгейінде расталды. 

Өтімділік 

Біз KEGOC-тың өтімділік көрсеткіштерін «барабар» ретінде бағалаймыз. Біздің бағалауымыз бойынша, EBITDA көрсеткіштері 15%-ға қысқарған жағдайда да алдағы 12 айда (2017 жылдың 30 қыркүйегінен бастап) өтімділік көздері қажеттіліктен 2 есе артық болады.  Біздің ойымызша, KEGOC қазақстандық банктер тарапынан қаржыландыруға адекватты қолжетімділікке ие. Дегенмен, біздің ойымызша, қазақстанның банк жүйесі салыстырмалы түрде әлсіз, ал KEGOC-тың  басқа да даму үстіндегі нарықта жұмыс істеп жатқан  орташа компаниялар сияқты, қаржының халықаралық нарығына қолжетімділігі болашақта тұрақсыз болуы мүмкін. Осыған байланысты, біз компанияның өтемпаздық көрсеткіштерін «мықты» емес, «барабар» ретінде қарастырамыз. 

Алдағы 12 айдағы (2017 жылдың 30 қыркүйегінен бастап) өтімділіктің негізгі көрсеткіштері:

·Қолма-қол ақшалай қаражат және банк есепшоттарындағы қаражат – 109 млрд теңге;

·Операциялық қызметтен ақшалай ағын – 53-56 млрд теңге шамасында.

Сол аралықтағы өтімділіктің негізгі қажеттіліктері:

Күрделі қаржы шығыны – 40 млрд теңге шамасында;

·төлем мерзімі жақындаған банктік несилер шеңберіндегі міндеттемелер – 10 млрд теңге;

·дивиденттік төлемдер – дивиденттік саясатқа сәйкес таза кірістің 70-100%-ы.

KEGOC компаниясы ЕҚДБ және Халықаралық қайта құру және даму банктерімен (ХҚДБ) кредиттік шарттар бойынша қаржылық ковенанттар атқаруға міндетті, атап айтқанда «таза борыш/EBITDA» қатынасын 4,0х деңгейінде ұстау талабы. Біз 2017 және 2018 жылдары компания ковенанттардың барлық талаптарын орындайды деп күтеміз.

Болжам 

KEGOC рейтингі бойынша «Позитивтік» болжамы компанияның жақсы көрсеткіштер және қарыздық жүктеменің азаюының арқасында рейтингтің өсуіне қажетті шектік мәндерді тұрақты асыруы мүмкіндігінің ұлғайғандығын көрсетеді. Біз қазіргі қолайлы тарифтер компанияның ақшалай ағымды түрлендіруін ұстап тұруын және реттеуші және дивиденттік саясат тарапынан қысым болмаған жағдайда «FFO/қарыз» қатынасы 30%-дан жоғары болатын қарыз көлемін біртіндеп азайтуға мүмкіндік береді деп күтеміз.

 Позитивтік сценарий 

Егер компанияның қаржылық көрсеткіштерінің жақсарғанын, «FFO/қарыз» қатынасы тұрақты негізде 30%-ды  құрағанын көрсек, біз KEGOC рейтингін көтере аламыз. Рейтингті көтеру KEGOC-тың өтемпаздық деңгейін сәйкес деңгейде ұстап тұруына да байланысты, сонымен қатар бідің бағалауымыздың теріс өзгеруне, компанияның мемлекеттен ерекше қолдау алуына немесе  Қазақстанның тәуелсіз рейтингінің төмендеуіне байланысты.

Рейтингтің өзгеруінің қысқаша негіздемесі: Қаржылық көрсеткіштердің жақсаруына байланысты «Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан компаниясы» АҚ рейтингі бойынша болжам «Позитивтік»-ке ауыстырылды; рейтинг «ВВ» деңгейінде расталды.

Теріс сценарий 

Егер компания қарыз жүктемесінің жоғары нәтижелері немесе көрсеткіштеріне қол жеткізе алмаса немесе күрделі қаржы шығындарының жоғары деңгейі немесе біздің сценарий бойынша қарастырылмаған, жоғары дивиденттер тарифтердің жағымды өзгерістерін жоққа шығарса,  біз KEGOC рейтингісі бойынша болжамды «Тұрақтыға» ауыстыра аламыз. Тәуелсіз рейтингтің бір сатыға төмендеуі немесе мемлекет тарапынан қолдау мүмкіндігін бағалаудың «жоғарылығы орташа»-ға дейін төмендеуі де компанияның қаржылық профилінің позитивтік өзгерістерін жоюы мүмкін. 

Рейтинг құрауыштары 

Корпоративтік кредиттік рейтинг: ВВ/Позитивті/-- 

Бизнес-тәуекелдердің профилі: әлсіз

·елдік тәуекел: жоғары

·салалық тәуекел: өте төмен

·бәсекелестік позиция: орташа

Қаржылық тәуекелдердің профилі: маңызды

·қаржылық ағым/қарыз жүктемесінің деңгейі (коэффициент): маңызды 

Рейтингтің базалық деңгейі: bb-

Жақсартқыштар (баға)

·Бизнесті әртараптандыру: бейтарап

·Өтімділік: барабар

·Қаржылық саясат: бейтарап

·Менеджмент және корпоративтік басқару: қолайлы

·Салыстырмалы талдау: теріс (-1 саты)

Өзіндік кредитті төлеу қабілеттілігінің сипатын бағалау: b+ 

·Тәуелсіз рейтинг: BBB-

·\Мемлекет тарапынан қолдау алу мүмкіндігі: өте жоғары (SACP бағалауына +2 саты) 

Өлшемдер және басылым тақырыбына қатысы бар мақалалар

Өлшемдер 

\Облигациялар шығарудың корпоративтік рейтингілеріндегі субординация тәуекелін көрсету// 2017 ж. 21 қыркүйек

·Ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді рейтингтердің байланысы // 2017 ж. 7 сәуір

·Мемлекетпен байланысты ұйымдарға рейтингтер тағайындау: әдістеме және жорамалдар //2015 ж. 25 наурыз

·Әдістеме және жорамалдар: әлемнің әртүрлі елдерінің корпоративтік қарыз алушылары үшін өтімділігін анықтау //2014 ж. 16 желтоқсан

·Салалық тәуекелді анықтау: әдістеме //2013 ж. 19 қараша

·Мекемелер тобына рейтингтер беру әдістемесі // 2013 ж. 19 қараша

·Елдік тәуекелді бағалау: әдістеме және жорамалдар //2013 ж. 19 қараша

·Тұрмыстық қызметтердің реттелетін саласының кредит төлеу қабілеттілігінің негізгі факторлары //2013 ж. 19 қараша

·Корпоротивтік кредиттік рейтинг беру өлшемдері //2013 ж. 19 қараша

·Корпоротивтік кредиттік рейтинг беру өлшемдері: коэффициенттер және түзетулер//2013 ж. 19 қараша

·Менеджмент және корпоративтік басқару корпорациялар мен сақтандыру компаниялары үшін кредиттік фактор ретінде: Әдістеме//2012 ж. 13 қараша

·Өзіндік кредит төлеу қабілеттілігінің сипаттамасы: рейтинг құрауыштарының бірі//2010 ж. 1 қазан

·CreditWatch тізімін және болжамдарды қолдану// 2009 г. 14 қыркүйек